maandag, maart 24, 2008

lekker paradoxaal

Succes trekt belangstelling. En dat geldt ook voor Apple, het Amerikaanse bedrijf van de Mac, de iPod, de gehypte iPhone en van iTunes. Apple, 10 geleden bijna ten dode opgeschreven totdat oprichter Stevs Jobs weer terugkeerde. En het gaat weer goed met Apple, inmiddels hebben ze 70% van de markt voor MP3 spelers in handen, zijn er meer dan 4 miljard liedjes via Apple gedownload en is het marktaandeel in de operating systemen gestegen van 3 naar 6 procent.

Geen wonder dan ook dat het bedrijf regelmatig in de kijker staat bij de internationale zakelijke pers. In Fortune Magazine van 17 maart staat Apple op de eerste plaats van de meest bewonderde bedrijven in de wereld. Nu lijkt dat op zich niets bijzonders dat we willen leren van het succes, maar de paradox schuilt er bij Apple in dat alles dat in managementland
als ‘common sense’ wordt gezien, met voeten wordt getreden. Zowel de artikelen in Fortune als in Wired Magazine, de bijbel van Silicon Valley, laten wat mooie staaltjes van dit eigenwijze gedrag zien.









Enkele voorbeelden: waar het nu mode is transparant te zijn, je klanten mee te laten denken over de toekomst, is Apple zeer geheimzinig over zijn productlanceringen. Waar klant- en markt onderzoek een veel gebruikt tool is om te zien of producten en diensten kunnen aanslaan, zegt Steve Jobs “We do no market research. We just want tot make great products”. Waar management zich ontwikkelt van scientific management tot servant leiderschap, is de van tijd tot tijd tirannieke managementstijl van meneer Jobs berucht en bemoeit hij zich met de kleinste details (zoals het aantal schroeven in de achterkant van de MacBook).

Het lijkt erop dat de onorthodoxe aanpak en een die lijnrecht staat op wat gangbaar is, succes heeft in de zin van geld en roem.


Ik ben een grote fan van Apple juist ook vanwege de comprisloze vormgeving van hard- en software. En Steve Jobs inspireert met productintroducties en een memorable toespraak aan de Stanford universiteit, met de slotwoorden "Stay Hungry. Stay Foolish". En tegelijkertijd ben ik ook voor open platformen (Apple is zo gesloten als een ommuurde kloostertuin) en transparantie en openheid.


Ingewikkeld. Ja, op het eerste gezicht wel. Wat moet je hiermee, met deze tegenstelling? Hoe kan je fan zijn van iets dat zo indruist tegen sommige dingen waar je toch in gelooft?


Maar tegelijkertijd zit in die ingewikkeldheid juist het boeiende. De wereld is dus niet zwart-wit en al evenmin voorspelbaar of altijd even logisch. En we kunnen als managers, als meesters in beheersbaarheid, dat vervelend vinden en weg willen poetsen of we kunnen als managers, als meesters van creativiteit, deze paradoxen koesteren en ervan genieten.


Hein Duijnstee

dinsdag, februari 19, 2008

faux pas

Je bent jong en je wilt wat. De ratrace van het zakenleven is jouw wereld. Daar hoort ook een Master in Business Administration bij. En de opleiding waarmee je de drie felbegeerde letters achter je naam mag zetten, kan je winnen. Bij het Financieele Dagbald in samenwerking met business universiteit Nyenrode en linkedin.

Tot zover niets aan de hand.


Totdat dit gegeven in handen komt van een advertentiemaker. Die maakt er het volgende van (advertentie op 15-2 in de zakenkrant van Nederland):






Het is een beeld waarin de winnaar stoer en meedogenloos is. Hij gaat over letterlijk over lijken. En daar gaat het mis. Mis omdat je blijkbaar om als managers te slagen, je een slagveld moet achterlaten. Natuurlijk kent een wedstrijd één winnaar en vele verliezers, maar dat zo te verbeelden is toch wel een beetje veel te kort door de bocht. Waar is het dienend leiderschap, waar is het stimuleren van innovatie, waar is het vertrouwen, waar is het bouwen aan betrouwbare merken, waar is het maatschappelijk verantwoord ondernemen? Toch ook thema’s die volop aan de orde komen in het FD en in het curriculum van Nyenrode.

Hier heeft slimme communicatie het onderspit gedolven en heeft dom effectbejag het pleit gewonnen.


En dan de tweede misser, die nog veel dommer is.
Het gebruikte beeld is duidelijk geïnspireerd door dit beeld:








‘La Liberté guidant le peuple’ is de titel van dit schilderij uit 1830 van Eugène Delacroix. De titel zegt alles. Het gaat om de vrijheid, de bevrijding uit rechteloosheid en tirani. Het is een romantische verbeelding, een allegorie.

Het beeld wordt in de advertentie letterlijk gebruikt. Niet al te slim.

Maar het vervolgens misbruiken om er iets mee te suggereren dat haaks staat op de boodschap van het oorspronkelijke kunstwerk getuigd van weinig intelligentie, van een totaal begrek aan historisch besef en van buitengewoon weinig goede smaak.


Nyenrode heeft het veelbetekende woord universiteit aan zijn naam toegevoegd. Is dit het begin van het einde?


Hopelijk wordt er iemand wakker, want met deze communicatie gaan we geen managers maken die ons leiden naar meer vrijheid, meer welvaart en meer welzijn. Laat staan een inspirerende werkomgeving.



Hein Duijnstee

maandag, december 17, 2007

it's a wonderful world

Op 11 december vierde het Financieel Dagblad een feestje met op het podium Wijers, Balkende, een Indiër, twee Chinezen en Nederlander die al veertig jaar in de VS woont. Over de opkomende markten en wat eraan te doen. Halverwege de middag ook nog een geopolitiek verhaal met veel plaatjes van Nederlands enige star architect, Rem Koolhaas.









In de zaal zaten voornamelijk pakken met grijzende haren.

Nu kan je verschillende dingen zien tijdens deze bijeenkomst. Zo is men het er roerend over eens dat global trade, de opkomende marketen en buitenlandse staatsfondsen erbij gewoon bij horen. Dat is geen bedreiging, dat is een kans. Maar dat had je ook niet anders verwacht in zo’n setting.

China en India zijn niet alleen dichtbij, ze komen ook dichtbij. Dat ervaar je zo’n middag. En als er net zoveel gelachen wordt als op het podium dan krijgt Rem Koolhaas meteen zijn zin, namelijk alleen door heel veel met elkaar te praten krijg je begrip. Dan is het niet het vingertje (van de dominee), maar de dialoog die voor een verdere verspreiding van onze democratische waarden zorgt. Er moet gewoon meer geluld worden. De bonte stoet van Europese landen die elkaar 60 jaar geleden nog naar het leven stonden, treden nu in harmonie op. En daar wordt nog steeds heel veel gepraat. Europa is wijze les en een bron van inspiratie.


En misschien is het ook zo in de wereld binnen onze organisaties. Er moet gewoon meer geluld worden. Elkaar leren begrijpen, complexiteit niet uit de weg gaan, weten om te gaan met tegenstrijdigheden en spagaten, weten dat er zonder wrijving geen glans is, allemaal draagt het bij tot meer samenwerking en uiteindelijk tot resultaat. Niet de focus van het dwingende resultaat maar de-goed-en-veel-met-elkaar-omgaan focus. En als iemand zeg dat dat teveel tijd kost, die moet eens kijken naar hoeveel onzinnige managementrapportages er geschreven en bestudeerd worden en die niets toevoegen aan de organisatie. Die moet maar eens kijken hoeveel energie er verspild wordt met management bullshit. Die moet maar eens kijken hoeveel nergens over gaat in ons oh zo efficiënte bedrijfsleven.


En daarvoor geldt trouwens ook binnen is buiten. Als het binnen over niks gaat zal het met de klant ook wel over niks van betekenis gaan. Valse klantgerichtheid die alleen de statistieken streelt en niet de ziel van de klant.


Zo gaat dat met een sessie zoals op 11 december. Ik had misschien moeten leren over hoe wij met onze bedreiging om moeten gaan, maar ik ga naar buiten met het voornemen meer gewoon te praten. Dus koffers gepakt en niet vier weken naar India maar een jaar!

Al met al een onverwachte cross-over tussen architectuur en business: it’s a wonderfull world.

Hein Duijnstee